مربیان ورزش مانند آموزگاران بعد از اولیاء نقش مهمی در تأمین بهداشت روانی کودکان و نوجوانان دارند و بر اعتماد به نفس و خودپنداری و چگونگی روابط آنها با دیگران تأثیر بسیار دارند.
با وجود این نقش مهم و اهمیت الگوپذیری و همانندسازی کودک و نوجوان با مربیان خود، این مربیان غالباً اطلاع زیادی از فرایندهای فیزیولوژیکی روانشناختی و تکنیک های جدید برای تقویت انگیزه افراد و شناخت از شخصیت آنها در جوّ ورزشی و خارج از آن ندارند. به همین دلیل دانش و بینش مناسبی نیز برای ارتباط برقرار کردن با خانواده کودک و نوجوان تحت آموزش خود ندارند.
این روند، پیچیدگی خاصی پیدا می کند اگر طرز فکر و ارزش های مربی در تضاد اساسی با اولیای کودک و نوجوان باشد، در دبیرستان و دانشگاه و بعدها در سطح ملی و حرفه ای مربیان غالباً ارتباط عاطفی نامناسب توأم با انتظارات و توقعات زیاد از آنها دارند و تنها از آنها پیروزی می خواهند.
مربیان همانند اولیاء اغلب باعث ایجاد احساس منفی در کودکان و نوجوانان می شوند، مگر این که در ورزش برنده شوند. در بسیاری از موارد، مربیان به نفع برخی از بازیکنان و تبعیض قایل می شوند و رفتارهای ناجوانمردانه و غیر ورزشکارانه ای نسبت به آنها بروز می دهند.
در پژوهشی که از تقویت منفی، طعنه و کنایه، توجه نکردن به جنبه های مثبت، طرفداری از بعضی از بازیکنان و حتی تقویت روابط منفی بین بازیکنان استفاده می کنند، گاهی ورزشکاران ممکن است از نیت و رفتار مربیانی که مراحل رشد و درجه توانایی آنها را در نظر می گیرند، سوء تعبیر کنند. گاهی مربیان اهمیت نقش خانواده، دوستان و مدرسه را در تعیین بهداشت روانی کودک و نوجوان نادیده می گیرند.
پژوهش در انگیزه، رضایت و تعارض
پژوهش های علمی نشان داده است که تقویت مثبت، تقویت و تکینک های مناسب در قالب محیطی و حمایت کنند، بهترین راه های تقویت انگیزه، روحیه، رضایت، عملکرد، کفایت جسم و انسجام گروهی در ورزش است. انگیزه در ورزش بین 8 تا 18 سال رابطه نزدیک با یاد گرفتن مهارت ها، لذت بردن از زندگی، پیشرفت خود و توانایی جسمی و روانی و در مجموع تقویت بهداشت روانی دارد.
هدف سالم در ورزش ایجاد رفتارهای مطلوب به وسیله تقویت مثبت و نیز تعمیق انگیزه خواسته برای پیشرفت در مقابل ترس از شکست است. لذت بردن یکی از دلایل اصلی شرکت در فعالیت های ورزشی است. عدم لذت منجر به تضاد می شود.
پژوهشگران در تحقیقی که در مورد رابطه لذت با توانایی و پیشرفت در کشتی گیران 9 تا 14 سال مسابقه کشتی انجام دادند دریافتند که پسرانی لذت می بردند که مربیان و اولیاء از عملکرد آنها راضی بودند و فشار کمتری از سوی آنها احساس می کردند، رفتارهای منفی کمتری از آنها می دیدند. همکاری متقابل بیشتری بین کودکان و بزرگسالان وجود داشت و نتیجتاً روحیه قوی تری داشتند.
فقدان لذت از ورزش در دوران های اولیه زندگی سبب می شود که فرد در بزرگسالی نیز چندان رغبتی به ورزش نداشته باشد و از این جهت به بهداشت عمومی او لطمه وارد اید. این تجربه های اولیه دوران رشد کودکی و نوجوانی اگر مطلوب نباشد به نوعی تنبلی و بی تفاوتی و گوشه گیری جسمی و روانی منجر می شود که عواقب بهداشتی ناسالم فردی و اجتماعی به همراه دارد. تشکیلات آموزشی ما به تشدید این وضع دامن می زند. مدارس ما اهمیت زیادی به ورزش و رشد جسمانی نمی دهند. در حالی که داشتن این گونه برنامه ها که لذت جسمانی دربردارند و اعتماد به نفس فرد را تقویت می کنند، سبب ازدیاد فعالیت های جسمانی و در نتیجه تداوم سلامت جسمی و روانی و نشاط و تحرک مداوم در زندگی می شود.
تحقیقات دربارة گریز کودکان ونوجوانان از ورزش نشان می دهند که معمولاً تجربه های نامطلوب ورزشی چنین وضعی را ایجاد می کنند. تجربه های از قبیل شرکت ندادن آنها در ورزش، تأکید بر رقابت و موفقیت، فشار زیاد، بی حوصله شدن، دوست نداشتن مربی، لذت نبردن و تنبیه شدن به علت شکست. البته این واقعیت وجود دارد که هر چه نوجوان بزرگ تر می شود به دلیل داشتن علایق، سرگرمی ها، گرفتاری های آموزشی و روابط اجتماعی گسترده فاصله او از ورزش بیشتر می شود. به همین دلیل، باید اولیاء و مربیان سعی کنند ورزش را به صورت متعادل در کل برنامه های فرد جای دهند تا این عامل که از مهمترین عناصر بهداشت جسمی و روانی است، از برنامة زندگی وی حذف نشود.
افتادگی آموز اگر طالب فیضی
هرگز نخورد آب، زمینی که بلند است
دیدگاه های شما
به نکات زیر توجه کنید